Mobil Uygulama ve Web Sitesi Çerez Farkları
Web sitelerinde çerezler bilinen bir izleme ve tercih saklama yöntemidir. Mobil uygulamalarda ise ortam farklı olduğundan "çerez" kavramı aynı şekilde işlemez. Bu rehberde mobil uygulamalarda çerezlerin nasıl farklı çalıştığını, SDK izlemesini ve uygulama düzeyindeki tanımlayıcıları açıklıyoruz. Hem web hem mobil ürünü olan geliştiriciler için faydalı olacaktır.
Web Sitelerinde Çerez Nasıl Çalışır?
Web sitelerinde çerezler, tarayıcı tarafından saklanan küçük metin dosyalarıdır. Sunucu, HTTP yanıtıyla çerez gönderir; tarayıcı sonraki isteklerde bu çerezi otomatik geri iletir. Birinci taraf çerezler kendi etki alanınıza, üçüncü taraf çerezler başka etki alanlarına (ör. reklam ağları) aittir. Çerezler oturum süresince veya belirli bir süre boyunca saklanabilir.
Mobil Uygulamada Çerez Var mı?
Yerel (native) mobil uygulamalar tarayıcı değildir; dolayısıyla klasik HTTP çerezleri doğrudan kullanılmaz. Ancak uygulamanız içinde bir WebView (web görünümü) açıyorsanız — örneğin bir web sayfası veya form yüklüyorsanız — WebView kendi çerez deposuna sahip olabilir. Bu durumda web sayfasındaki çerez davranışı WebView çerçevesinde işler. Ayrıca bazı cross-platform framework'ler (ör. React Native, Flutter) WebView kullanarak belirli ekranları web tabanlı render edebilir; bu ekranlarda çerez benzeri depolama söz konusu olabilir.
SDK ve Uygulama Düzeyinde İzleme
Mobil uygulamalarda izleme çoğunlukla SDK'lar (Software Development Kit) üzerinden yapılır. Örneğin:
- Firebase Analytics / GA4: Uygulama içi olayları, ekran görüntülemelerini, kullanıcı özelliklerini toplar
- Reklam SDK'ları: Reklam gösterimi, tıklama ve dönüşüm takibi yapar
- Sosyal medya SDK'ları: Paylaşım, giriş ve davranış verilerini toplayabilir
Bu SDK'lar genellikle cihaz tanımlayıcıları, reklam ID'leri veya uygulama içi depolama kullanır; klasik "çerez" terimi nadiren kullanılır. Yine de veri toplama ve işleme açısından benzer gizlilik yükümlülükleri söz konusudur.
Uygulama Tanımlayıcıları vs Tarayıcı Çerezleri
Mobil tarafta kullanılan başlıca tanımlayıcılar:
- IDFA (iOS) / GAID (Android): Reklam amaçlı tanımlayıcılar. Kullanıcı bunları sıfırlayabilir veya reklam izleme için devre dışı bırakabilir.
- Cihaz ID: Donanım veya işletim sistemi kaynaklı tanımlayıcılar. Daha kalıcı olabilir.
- Uygulama içi kullanıcı ID: Sizin atadığınız, giriş yapmış kullanıcıya özel kimlik.
Bunlar tarayıcı çerezine benzemez; ancak kişisel veri niteliğinde olabilir ve KVKK/GDPR kapsamında bilgilendirme ve onay gerektirebilir.
Politika ve Bilgilendirme Açısından Ne Yapmalı?
Mobil uygulamanız için ayrı bir gizlilik politikası veya çerez politikası benzeri metin hazırlamanız gerekir. Web sitenizde "çerez politikası" dediğiniz başlık, mobil tarafta "veri toplama ve izleme", "SDK'lar ve tanımlayıcılar" gibi ifadelerle daha uygun tanımlanabilir. Önemli olan:
- Hangi SDK'ların kullanıldığını
- Hangi verilerin toplandığını
- Hangi tanımlayıcıların (IDFA, GAID vb.) kullanıldığını
- Verilerin paylaşıldığı üçüncü tarafları
açıkça belirtmektir. KVKK ve GDPR, bu tür işlemeler için bilgilendirme ve gerektiğinde onay zorunluluğu getirir.
Özet
Mobil uygulamalarda klasik HTTP çerezleri doğrudan kullanılmaz; izleme çoğunlukla SDK'lar ve cihaz/uygulama tanımlayıcıları ile yapılır. WebView kullanıyorsanız orada çerez benzeri depolama olabilir. Mobil uygulama için çerez politikası yerine daha genel bir "veri toplama ve gizlilik" metni hazırlamak ve SDK'ları, tanımlayıcıları şeffaf biçimde açıklamak önemlidir.
Çerez Politikası Oluşturun
Aracımızı kullanarak sitenize uygun çerez politikası şablonu oluşturun.
Oluşturucu'ya Git →